Sayı okuma: rakamların okunuşu ve yazılışı
Rakamları nokta ve boşluk kullanmadan girin. Örneğin 1002003 yazıp Hesapla’ya basınca “bir milyon iki bin üç” sonucunu görürsünüz.
Sayı okuma aracı, rakamla yazılmış bir doğal sayının okunuşunu yazar; yazıyla yazılmış bir sayıyı da rakama çevirir. Çok basamaklı bir sayı sağdan başlayarak üçlü bölüklere ayrılır ve her bölük kendi adıyla okunur: birler, binler, milyonlar, milyarlar. Araç en fazla on iki basamaklı sayılarla çalışır.
Nerede işe yarar?
Gazetede, haberlerde ya da ders kitabındaki problemlerde karşılaşılan büyük sayıları doğru okumak, sayının ne kadar büyük olduğunu kavramanın ilk adımıdır. Nüfus, uzaklık ya da bütçe gibi büyüklükler çoğu zaman milyonlar ve milyarlar düzeyindedir. Bölükleri tanıyan bir öğrenci uzun bir rakam dizisini tek tek saymak yerine üçlü gruplara ayırır ve sayıyı hızla okur. Tersine, yazıyla verilen bir sayıyı rakamla yazarken boş kalan bölüklerin sıfırla doldurulması gerekir; en sık yapılan hata da burada görülür. Araçla çalışırken önce kendi okunuşunuzu yazın, sonra karşılaştırın. Farkın hangi bölükte olduğunu görmek, hatanın nedenini hemen gösterir.
Formül ve kural
Okunuş = soldan sağa her dolu bölüğün okunuşu + bölük adı
Tamamı sıfır olan bölük okunmaz. Bir bölüğün başındaki sıfırlar söylenmez. Binler bölüğünde yalnız bir varsa “bir bin” değil, “bin” denir.
Sayı okuma: adım adım kullanım
- Kutuya rakamla bir doğal sayı ya da yazıyla bir sayı adı yazın.
- Hesapla düğmesine basın.
- Rakam yazdıysanız okunuşu, sayı adı yazdıysanız rakamla karşılığını görürsünüz.
- Uzun sayılarda önce bölükleri kendiniz ayırıp sonucu araçla karşılaştırın.
Çözümlü örnekler
100040 → yüz bin kırk
Binler bölüğü yüz bin, birler bölüğü kırk diye okunur; aradaki sıfırlar ayrıca söylenmez.
3241123 → üç milyon iki yüz kırk bir bin yüz yirmi üç
Sayı üç bölüğe ayrılır: milyonlar bölüğünde üç, binler bölüğünde iki yüz kırk bir, birler bölüğünde yüz yirmi üç vardır. Her bölük okunur ve adı eklenir.
2005009 → iki milyon beş bin dokuz
Binler ve birler bölüklerindeki baştaki sıfırlar okunmaz; yalnız dolu basamaklar söylenir.
7042005006 → yedi milyar kırk iki milyon beş bin altı
Milyarlar bölüğüyle başlayan bu sayıda milyonlar bölüğü baştaki sıfırı söylenmeden “kırk iki milyon” diye okunur.
Tablo
| Bölük / Büyük sayı | Basamaklar | Sağındaki sıfır sayısı |
|---|---|---|
| Birler bölüğü | birler, onlar, yüzler | yok (bir) – iki sıfır (yüz) |
| Binler bölüğü (bin) | binler, on binler, yüz binler | üç sıfır |
| Milyonlar bölüğü (milyon) | milyonlar, on milyonlar, yüz milyonlar | altı sıfır |
| Milyarlar bölüğü (milyar) | milyarlar, on milyarlar, yüz milyarlar | dokuz sıfır |
| Trilyon ve katrilyon | trilyonlar, katrilyonlar bölükleri (araç sınırının dışında; adlandırma bilgisi) | on iki sıfır (trilyon), on beş sıfır (katrilyon) |
Sık yapılan hatalar
- Bölükleri soldan ayırmak: Gruplama sağdan yapılır; soldan başlanırsa bölük adları kayar.
- Tamamı sıfır olan bölüğü okumak: Tamamı sıfır olan bölük okunmaz ama yazıda yeri korunur.
- Baştaki sıfırı söylemek: Bir bölükteki baştaki sıfırlar okunmaz.
- “Bir bin” demek: Türkçede “bin” denir.
Sık sorulan sorular
Bir ve ardından on sıfır olan sayı nasıl okunur?
10.000.000.000 sayısının okunuşu on milyardır. Sağdan üçlü bölüklere ayırdığınızda yalnız milyarlar bölüğü doludur; sıfır olan bölükler okunmaz.
Büyük sayıların okunuşu ve sıfır sayıları nasıldır?
Sağdan her yeni üçlü bölükte sayı adı büyür: binin üç sıfırı, milyonun altı sıfırı, milyarın dokuz sıfırı, trilyonun on iki sıfırı, katrilyonun on beş sıfırı vardır; bir ve yüz sıfırdan oluşan sayıya ise googol denir. Araç on iki basamağa, yani milyarlar bölüğüne kadar okuma ve yazma yapar.
Tamamı sıfır olan bölük nasıl okunur?
Okunmaz. 2005009 sayısının okunuşu iki milyon beş bin dokuz olur.
Yazıyla yazılan sayıyı rakama çevirebilir miyim?
Evet. Kutuya “üç milyon seksen beş” gibi bir sayı adı yazdığınızda araç rakamla karşılığını gösterir.
“Bir bin” denir mi?
Hayır. Türkçede “bir bin” denmez, “bin” denir; araç okunuşu bu kurala göre yazar.
Konu anlatımı
Yazdırılabilir çalışma kağıdı
10 soruluk, cevap anahtarlı ücretsiz çalışma kağıdı. Cevaplar bu aracın kendi hesabıyla üretilir; her seride yeni sorular gelir, sınıfla paylaşmak için yazdırabilir ya da PDF olarak kaydedebilirsiniz.
Sitene ekle
Bu aracı kendi sitenizde ya da blogunuzda ücretsiz kullanabilirsiniz. Aşağıdaki kodu kopyalayıp sayfanıza yapıştırın; aracın altında Aikolejim bağlantısı görünür.
Diğer araçlar
Son güncelleme: 31 Ekim 2026. Örneklerdeki sonuçlar aracın kendisiyle hesaplanıp otomatik testlerle doğrulanır.